| |
Egzersiz ve Sağlık
Sağlıklı ve formda olmak sadece günlük yaşantıya dikkat
ederek olmaz. Biraz gayret göstermek, aktif olarak kendi sağlığınızı
oluşturmak zorundasınız. Bunun yolu düzenli, bilinçli ve sabırlı bir şekilde
egzersiz yapmaktan geçer.
Egzersizin Yararları..
Egzersiz birçok hastalıklardan koruyucu güç sağlar. Özellikle kalp
hastalıkları, kas ve eklem ağrıları egzersiz yapanlarda yapmayanlara göre
çok daha azdır. Yorgunluk, nefes darlığı, fazla kilo, mide barsak
bozuklukları, yüksek tansiyon, damar yağlanması gibi birçok hastalık
egzersiz yapmayanlarda daha fazla görülür.
Egzersiz ruhsal açıdan da rahatlık sağlar.
Güç kazanmak için Pasif Egzersizden uzak durun...
Bunların ilki güç kazanmaktır. Güçten anladığımız belli bir direncin
üstesinden gelebilmek için harcadığımız kuvvettir. Bu gücün bir kısmı günlük
normal işleyişimiz sırasında kazanılır. Diğer kısmı ise düzenli çalışma
gerektirir. Daha çok ağırlık çalışması şeklinde bir çalışma ile güç
kazanılır. Burada pasif egzersiz olarak bilinen egzersizlere değinmek
gerekir. Pasif egzersiz siz hiç güç harcamadan aletler ile yaptırılan
egzersizdir. Bu tip egzersizlerin güç kazanmadaki etkileri son derece
sınırlıdır. Hareket alanı sınırlıdır. Gereksiz yere tansiyonun yükselmesine
neden olur. Ayrıca adalelere giden kan akımına engel olur. Bunun karşısında
ise aktif egzersiz vardır. Aktif egzersiz çaba ve enerji harcayarak eklem ve
adalelerin çalıştırılmasıdır. Bu nedenle aktif egzersiz yeğlenmeli ve eklem
ve adaleler en geniş hareket alanları içinde çalıştırılmalıdır.
Esneklik kazanmak...
İkinci önemli egzersiz öğesi esneklik kazanmadır. Bir eklemde tam bir
hareket sağlamak üzere kemik, kas ve kirişlerin kalitesinin arttırılması
amaçlanır. Aynı kişide değişik eklemlerdeki esneklik çok farklı olabilir.
Hatta aynı eklemin sağı ile solu arasında bile büyük farklılıklar olabilir.
Eklemlere esneklik kazandırmanın yolu gerdirme ve bükme şeklinde eklemin
maksimum şekilde çalıştırılması ile elde edilir. Bir eklemin hareketsiz
olması yada sınırlı hareket etmesi eklem ağrıları ve ortopedik sorunların
nedenidir.
Dayanıklılık Kazanmak...
Egzersiz ile sağlık kazanmanın üçüncü bölümü dayanıklılık kazanmaktır.
Dayanıklılık aynı hareketi enerji harcayarak belli bir sürenin üzerinde
sürdürebilme olayıdır. Dayanıklılık daha çok tüm vücudu çalıştıran
hareketlerle elde edilir. Bunlar arasında koşu, bisiklet ve yüzme
sayılabilir.
Egzersiz hem beden hem de ruh sağlığı demektir.
Eğer sağlığınız yerindeyse her şeyi yapacak gücünüz vardır. Ama sağlığınız
biraz düşükse, moraliniz biraz bozuksa kendiniz de en ufak bir işi başaracak
gücü bulamazsınız. Kaçımız sabah yarım saat erken kalkıp biraz egzersiz
yapmayı düşünüyor? İdman yaparak sağlık kazanmak orta yaş döneminin ayrılmaz
bir parçasıdır. İdmansız kişiler erken yaşlanırken, düzenli idman fizyolojik
yaşlanmayı geciktirir.
Form Tutmak Gerekmez...
Egzersiz konusunda bilgilerimizin yanlış olması da bizi egzersiz yapmaktan
alıkoyan etken. Çoğumuz ben egzersiz yapamam hemen kesilirim, vücudum
kaldırmaz diye düşünmektedir. Form tutamam diye düşünmektedir.
Şunu iyi bilmek gerekir. Sağlıklı olmak ile formda olmak farklı şeylerdir.
Aşırı Egzersiz Sağlıksız...
Çoğu kişi formda olmak ile sağlıklı olmak arasındaki farkı bilmemektedir.
İbadet yapar gibi egzersiz yapmasına rağmen göbeklerindeki 3-5 kiloyu
eritemez. Bu durumda egzersiz yapmaktan vazgeçer. Yada egzersizin dozunu
arttırırlar. Vücudu zorlayan aşırı egzersiz de egzersiz yapmamak kadar
sağlıksız bir olaydır.
Formda olmak bir atletik faaliyeti yapabilme konusunda fiziksel yetenektir.
Sağlıklı olmak ise vücuttaki bütün sistemlerin, yani sinir sistemi, kas
sistemi, iskelet sistemi, dolaşım sistemi, sindirim sistemi, lenfatik
sistemi, hormonal sistemin en iyi biçimde çalışıyor olması demektir.
Sağlıkla formda olmak arasındaki fark aerobik ile anaerobik egzersiz
arasındaki farkı bilmekle anlaşılır.
Aerobik Egzersiz; Sağlıklı Egzersiz..
Aerobik demek oksijenli demektir. Uzun süre yapılan ya da sürdürülebilen
ılımlı egzersiz demektir. Bu terimin spor salonların da yaptırılan aerobik
ya da step egzersizlerle hiçbir alakası yoktur. Aerobik sisteminiz
dayanıklılık sisteminizdir. Kalbinizi, ciğerlerinizi, kan damarlarınızı ve
aerobik kaslarınızı kapsar. Aerobik sisteminizi uygun perhiz ve
egzersizlerle harekete geçirirseniz yakıt olarak yağları yakarsınız.
Oksijensiz Egzersiz: Anaerobik Egzersiz...
Öte yandan anaerobik sözü oksijensiz demektir. Kısa süreli güç patlamaları
sağlayan egzersizleri anlatmaktadır. Anaerobik egzersiz ilk yakıt olarak
glikojeni( yani depo şekeri) yakar. Bu arada vücutta yağ depolanmasına yol
açar.
Yürüyüş, hafif koşu, bisiklet, yüzme, dans gibi sporlar hem aerobik hem de
anaerobik olabilirler. Düşük kalp hızları bu sporları aerobik, hızlı ve
yüksek kalp hızları anaerobik yapar.
Anaerobik yaşam vücutta şekeri harcar. Halbuki bu şeker vücudumuzdaki önemli
işler için gereklidir. Kan şekerinin 3 de 2 sini sinir sistemi kullanır.
Azalan şeker sinir sistemimizi bozar, baş ağrıları, dalgınlık yapar.
Anaerobik Yaşam Tarzı Hastalıkları Davet Eder...
Dermansızlık, adale ağrıları, depresyon, selülit, sivilce, adet öncesi
gerginlikler, eklem tutulmaları, bel boyun tutulmaları gibi hastalıkların
altında anaerobik yaşam tarzı söz konusudur.
Yani hastalıkların temeli yaşam tarzımızla ilgili. Bu nedenle önce yaşam
tarzını ve alışkanlıkları değiştirerek işe başlayın.
Bol bol açık havada yürüyüş yapın. Sabahları erken kalkın,yürüyün. Akşam
yemeklerinden sonra yürüyün. Ama sigara içmeden ve çekirdek yemeden ve de
hızlı hızlı,asansöre binmeyin.
Yakın mesafelerde arabaya binmeyin. Buzdolabının kapağına kilit takın ve
anahtarı yok edin.
EGZERSİZ YAPMALISINIZ
Sağlığınızı koruyarak kilo vermek için egzersiz'de yapmalısınız.
Düzenli ve bilinçli yapılan egzersizler sağlığınızı koruduğu gibi zihinsel
faaliyetlerinizi de arttıracaktır.
Spor ve bilinçli egzersiz kalbi güçlendirir, solunumu düzenler ve kan
dolaşımını düzene sokar.
Egzersiz'lerde önemli olan şunlardır;
 |
Egzersiz sayısı :
bir egzersiz programının bir hafta içerisindeki tekrar sayısıdır.
|
 |
Tekrar sayısı :
bir egzersiz programındaki aynı hareketin tekrar sayısıdır.
|
 |
Egzersiz süresi :
egzersiz programındaki bir hareketin süresidir.
|
Vücut yağlarınızın enerji olarak kullanılıp
harcanabilmesi için gerekli sayıda hareketi gerekli sürede yapmalısınız.
DÜZENLİ EGZERSİZ MEME KANSERİNİ ÖNLÜYOR...
Egzersizin önlediği hastalıklar listesine meme kanserini de ekleyebilirsiniz
artık. Norveç'te 26 bin kadında yapılan bir araştırma, her hangi bir sporu
haftada en az dört saat yapan kadınlarda meme kanseri gelişme riskinin %40
oranında azalığı belirlenmiş. Boş zamanlarını sürekli TV seyrederek ya da
hareketsiz kalarak geçiren kadınların bu kansere yakalanma şansı ise
artıyor.
Ne kadar çok egzersiz yaparsanız koruyucu etki o kadar artıyor. Ama orta
düzeyde hareketlilik dahi kanseri önleme de etken. Bu etki nasıl oluyor?
Fiziksel aktivite estrojen hormonunun düzeyini azaltır. Bu biliniyor.
Maraton koşucuları, balerinler gibi sürekli spor yapan kadınlarda adetlerde
kanama miktarı çok azalır. Fazla estrojenin meme kanseri gelişmesini
uyardığı yönünde düşünceler devam etmektedir. Özellikle zayıf ve 45 yaşın
altında olan kadınlarda egzersizin koruyucu etkisi daha belirgin olmakta.
Bu arada ağır beden işi olan kadınlarda daha hareketsiz işi olan kadınlara
göre meme kanseri gelişme şansının daha az olduğunu söyleyelim. Düzenli
egzersizin kalp hastalığı, şeker, felç ve kemik erimesine karşı olan
koruyucu etkisi uzun zamandır biliniyor. Meme kanserini engelleyici etkisi
ise bu kadar kesin değil. Başka geniş ölçekli çalışmalarla desteklenmesi
gerekiyor.
Ama kadınları harekete geçirmek için önemli bir neden daha ortaya çıktığı
inkar edilemez.
|
|